İbnü’n-Nâzım’ın, “El-Misbâh Fî İhtisâri’l-Miftâh” isimli eserinde Müsned İleyh konusunda gösterdiği şiir istişhâdların analizi

Basit öğe kaydını göster

dc.contributor.author Özalp, Mehmet Sıddık
dc.date.accessioned 2022-06-02T12:07:19Z
dc.date.available 2022-06-02T12:07:19Z
dc.date.issued 2021-06-22
dc.identifier.citation Özalp, Mehmet Sıdık . "İBNÜ’N-NÂZIM’IN, “EL-MİSBÂH FÎ İHTİSÂRİ’L-MİFTÂH” İSİMLİ ESERİNDE MÜSNED İLEYH KONUSUNDA GÖSTERDİĞİ ŞİİR İSTİŞHÂDLARIN ANALİZİ". Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD) 21 / 1 (Haziran 2021): 251-275 . https://doi.org/10.30627/cuilah.791260 tr_TR
dc.identifier.uri http://hdl.handle.net/20.500.11787/6605
dc.description.abstract Kökü kadim Yunan medeniyetine kadar uzanan Arap belâgatı, Câhiliye döneminde şair ve hatipler tarafından doğal olarak icra edilmiştir. Bu minvalde bu ilim, İslamiyet’in ilk dönemlerinde de devam etmiştir. Bu kapsamda Belâgat ilmi, Abbasi devletinin ilk döneminde değişik kültür ve medeniyetlerin etkileşimleri neticesinde ivme kazanarak, gelişimini sürdürmüştür. Bu çerçevede büyük ilerleme sağlayan belâgat çalışmaları, değişik eksenler etrafında kümelenmek üzere meyve vermeye başlamıştır. Böylece tarihi süreç içerisinde belâgat ilmi, farklı membalardan beslenmek üzere gelişmeye devam etmiştir. Ayrıca Arap dünyası, Arap dünyasının doğusunda yer alan halklar ve Arap dünyasının batısında yer alan halklar tarafından kullanılmak üzere farklı edebî akımları da bulunan belâgat ilmi, sürecin sonunda üç ana ilim şeklinde oluşumunu tamamlamıştır. Belâgat ilmi tedvin edilmeden çok önce Araplar, kendi üsluplarından farklı bir üslup barındıran Kur’an’la tanıştılar. İnsanoğlunun benzerini getirecek seviyede olmayan bir fesâhata sahip olmakla beraber hiçbir sözün nitelendirilmeyeceği bir belâgatı da içeren Kur’an, Arapların övgü kaynağı olan belâğatın en parlak döneminde kendilerine bu alanda meydan okumuştur. “me‘ânî”, “beyân” ve “bedî‘” olmak üzere üç ana disipline ayrılan belâğat ilminin sözlük anlamı “ulaştırmak” olduğu ve bu disiplinin de manaları, dinleyenlere ulaştırdığı ve dinleyicilerin anlamalarını da sağladığı için bu disiplin “belâgat” olarak adlandırılmıştır. Belâgat ilminde Sekkâkî tarafından “Miftâhü’l-‘ulûm” isimli eser kaleme alınarak, bu ilmin ana omurgası oluşturulmuştur. Böylece belâgat ilmi üzerine parmak izlerini de bırakan Sekkâkî, kendisinden sonra gelen alimler tarafından odak noktası haline gelerek, eserine şerhler ve telhîsler yazılmıştır. Bu çerçevede Bedreddin b. Mâlik (İbnü’n-Nâzım) da “el-Misbâh fî ihtisâri’l-Miftâh” isimli eseriyle Sekkâkî’nin söz konusu eserini ihtisar etmek üzere bir telhis kaleme almıştır. İbnü’n-Nâzım hakkında akademide kayda değer bir çalışma olmadığından makalede İbnü’n-Nâzım’ın, bahsi geçen kendi telhisinde müsned ileyh konusunda gösterdiği şiir istişhâdları analiz edilmiştir. Bu münasebetle Sekkâkî ile eseri “Miftâhü’l-‘ulûm” ve İbnü’n-Nâzım ile eseri “el-Misbâh fî ihtisâri’l-Miftâh” kısacası tanıtılmıştır. Ayrıca konuyla ilişkili olmaları hasebiyle “isnâd”, “müsned” ve “müsned ileyh” ile “istişhâd”, “şâhid” ve “şevâhid” gibi kavramları da kısacası açıklanmıştır. Bahsi geçen konuda sunulan yirmi istişhâd, eserde geçme sırasına göre aktarılmış ve hangi aruz bahrine ait oldukları da belirtilmiştir. Ayrıca Şiirlerin Türkçe tercümeleri verildikten sonra, kim tarafından söylendiği ve istişhâd konuları hakkında da bilgi verilmiştir. Sonuç ve değerlendirme kısmında ise istişhâdlarla ilgili istatistiksel veriler ışığında iki yazar arasında karşılaştırmalar yapılarak, çalışma bitirilmiştir. tr_TR
dc.language.iso tur tr_TR
dc.publisher Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi tr_TR
dc.rights info:eu-repo/semantics/openAccess tr_TR
dc.subject Belâgat tr_TR
dc.subject Müsned İleyh tr_TR
dc.subject Şiir tr_TR
dc.subject İstişhâd tr_TR
dc.title İbnü’n-Nâzım’ın, “El-Misbâh Fî İhtisâri’l-Miftâh” isimli eserinde Müsned İleyh konusunda gösterdiği şiir istişhâdların analizi tr_TR
dc.title.alternative An Analysis Study on İstishhads (To Show Evidence by Using Poetry) That Used by İbn-Nâzim on Subject Musnad İlayh in His Work Titled "Al-Misbah Fi İhtisar Al-Miftah" tr_TR
dc.type article tr_TR
dc.relation.journal Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi tr_TR
dc.contributor.department Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi, Temel İslam Bilimleri Bölümü tr_TR
dc.contributor.authorID 0000-0002-4260-6989 tr_TR
dc.identifier.volume 21 tr_TR
dc.identifier.issue 1 tr_TR
dc.identifier.startpage 251 tr_TR
dc.identifier.endpage 275 tr_TR


Bu öğenin dosyaları

Bu öğe aşağıdaki koleksiyon(lar)da görünmektedir.

Basit öğe kaydını göster